Stanisław Karlik z Łancew Ługa

     

4 października 2012

W latach 1921/39, Łancew Ług był osadą w gminie Dobromyśl powiat Baranowicze województwo Nowogródzkie. Poczta – Leśna k. Baranowicz, stacja kolejowa Leśna – 10 km. Najbliższa linia komunikacji autobusowej – Leśna, Byteń – 8 km. Sąd Grodzki – Baranowicze, Sąd Okręgowy- Nowogródek. Urząd Parafialny – rzymskokatolicki w Łancew Ługu, – prawosławny w Dobromyślu.(1)

W 1940 r., NKWD zlikwidowało w Łancew Ługu i Wielkim Polu polską organizację konspiracyjną, która składała się głównie z członków „Strzelca”. Do organizacji należeli: Jan Czyż, Czesław Ewczak, ks. Tadeusz Murżyński (Murzynowski ?), Stefan Róg, Antoni Sobierajczyk, Sosiński (leśnik), Stefan Szczepański, Antoni Tomczyk, Włodzimierz Umański.(2)

Łancew Ług – ok. 1942 r. Polacy pracujący przy odśnieżaniu trasy kolejowej: Baranowicze – Mińsk. Najwyższy, w środku, prawdopodobnie Stanisław Karlik Fot. ze zbiorów Marka Malerowicza (+2021), udostępniona przez Jana Karlika.

Podczas okupacji niemieckiej 1941/44, istniała w Łancew Ługu placówka Armii Krajowej, do której należeli miejscowi Polacy:

1. Gumela – dowódca placówki AK,
2. Senkowski – zastępca dowódcy,
3. Wnęk – żołnierz,
4. Karlik Stanisław – „ ,
5. Kotalski Tadeusz – „ ,
6. Jakubek – „ ,
7. Balińska Krystyna – „ ,
8. Prądecka Danuta – „ ,
9. Fołtyn Zofia (Foltyn) – „ ,
10. Madejski – „ ,
11. Gębala Jadwiga – „ ,

Żołnierze AK przysięgę składali „na krzyż” w zakrystii miejscowego kościoła. Niektóre konspiratorki pracowały w niemieckim Stutzpunkcie w m. Wielkie Pole, gdzie prowadziły działalność wywiadowczą.

Latem 1944 r., kiedy na skutek radzieckiej ofensywy, Niemcy wycofali się na Zachód, NKWD przeprowadziła aresztowania wśród Polaków. Gumelę, Wnęka i Senkowskiego aresztowali ”na Juchalińskiem” u Drypczyńskiego, gdzie pod pozorem gry w karty, konspiratorzy mieli swoją odprawę. Niektórym udało się uciec – Krystyna Balińska uciekła z aresztu w Baranowiczach, przedostała się do Nowej Myszy, później do Leśnej, gdzie udzielił jej pomocy Ignacy Umiński. Stamtąd, ukrytą w furze siana zabrała matka, przewiozła i ukryła u Katarzyny Gugulskiej. Uciekł także Tadeusz Kotalski.(3)

Kilka lat po wojnie powrócił z ZSRR Jakubek. Stanisław Karlik nie powrócił – dopiero po 63 latach rodzina dowiedziała się, że zmarł na Kołymie.

Dokumenty obrazują losy żołnierza AK Stanisława Karlika z Łancew Ługa gm. Dobromyśl powiat Baranowicze woj. Nowogródzkie.

Z „Archiwnoj sprawki” wynika, że: Aresztowany – 10 grudnia 1944 r.  Osądzony 25 kwietnia 1945 r. Do Magadanu przybył parowcem „Kawkaz” 5 sierpnia 1945 r.  Zmarł 13 października 1945 r. W czasie pobytu w areszcie w Baranowiczach odwiedzał go członek rodziny Błażej Niedziela.

Nr 10 na mapce – msce „pobytu” i śmierci Stanisława Karlika (W:) Janusz Siemiński, „Moja Kołyma”,Wyd.KARTA, Warszawa 1995.

Stanisław Karlik

---

(1) Skorowidz miejscowości RP…, opracowany przez Komitet Redakcyjny pod kier. Inż.Tadeusza Bystrzyckiego, Wydawnictwo Książnicy Naukowej Przemyśl – Warszawa. Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa. S. 931

(2) Rafał Wnuk ,”Za pierwszego Sowieta”, PAN – ISP, Warszawa 2007, s.309

(3) Relacja p. Jadwigi Dudek (Gębala) – w posiadaniu autora.

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Powiązane wiadomości:

Polacy z Białorusi uczcili ofiary Zbrodni Katyńskiej i katastrofy prezydenckiego samolotu pod Smoleńskiem Kamieniec Podolski i Podole w polskiej pamięci Pamiętają, jak tu była jeszcze Rzeczpospolita. Pomóżmy polskim weteranom mieszkającym na Kresach (WIDEO) Grossgandern – Gądków Wielki – koniec i początek… Antoni Karlik na odbudowie Warszawy… Pięć lat na wojennych ścieżkach

Tagi: Baranowicze Cerkiew prawosławna Czyż Dobromyśl historia Kresów Wschodnich Karlik Kresy Wschodnie Leśna Łancew Ług Magadan Niedziela Nowa Mysz Nowogródek Polacy na Białorusi Polacy na Kresach Róg służby specjalne Szczepański Tomczyk Umański Umiński Wielkie Pole

• Subskrybuj nasze wiadomości przez RSS!

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.